BETON POMPALARI VE BETON DAĞITICI KULELER PERİYODİK KONTROL VE MUAYENE ŞARTNAMESİ

1. BÖLÜM: GENEL HÜKÜMLER VE YASAL DAYANAK

1.1. Konu ve Amaç

Bu teknik şartname; inşaat projelerinde hazır betonun yüksek katlara, temellere ve geniş şantiye alanlarına yüksek basınçla pompalanması, iletilmesi ve dökülmesi amacıyla kullanılan Beton Pompalarının (mobil kamyon üstü beton pompaları, sabit beton pompaları ve beton dağıtıcı kuleler - placing boom), İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatına uygun olarak güvenli kullanımını sağlamak, iş kazalarını önlemek, hidrolik, mekanik ve yapısal bütünlüğü doğrulamak ve periyodik kontrol süreçlerinin usul ve esaslarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.

1.2. Yasal Dayanak

Bu şartname, aşağıda belirtilen kanun, yönetmelik ve ulusal/uluslararası normlara dayanılarak düzenlenmiştir:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı)

• TS EN 12001 (Beton ve Harç Pompalama Makineleri - Güvenlik Kuralları)

• TS EN 474-1 (İş Makineleri - Güvenlik - Bölüm 1: Genel Kurallar)

• TS EN ISO 13849-1 / TS EN ISO 13849-2 (Makine Güvenliği - Kumanda Sistemlerinin Güvenlikle İlgili Kısımları)

• TS EN 60204-1 (Makinelerde Elektrik Donanımı)

2. BÖLÜM: BETON POMPASI ÇEŞİTLERİ, TİPLERİ VE MODELLERİ

Beton pompaları, taşıma sistemlerine ve bom yapılarına göre çeşitli sınıflara ayrılır. Muayene kapsamında ele alınan başlıca tipler şunlardır:

• Mobil (Kamyon Üstü) Beton Pompaları: Kamyon şasisi üzerine monte edilmiş, çok bölümlü katlanabilir hidrolik bom sistemine ve yüksek basınçlı beton silindirlerine sahip hareketli pompalar.

• Sabit (Stationary) Beton Pompaları: Genellikle şantiyenin belirli bir noktasına sabitlenen veya römork üzerinde taşınan, boru hatları vasıtasıyla beton basan yüksek basınçlı pompalar.

• Beton Dağıtıcı Kuleler (Placing Boom): Yüksek katlı binalarda ve büyük yapı projelerinde, beton boru hatlarının ucuna takılarak esnek döküm sağlayan kule tipi hidrolik dağıtıcı sistemler.

3. BÖLÜM: PERİYODİK KONTROL PERİYODU VE KAPSAMI

• Kontrol Periyodu: İlgili yönetmelik ve standartlar gereği, beton pompalarının hidrolik sistemlerinin, emniyet valflerinin, denge ayaklarının ve bom konstrüksiyonunun periyodik kontrolleri yılda en az bir (1) kez veya imalatçının öngördüğü periyotlarda gerçekleştirilir.

• Uzmanlık Şartı: Kontroller, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş uzman periyodik kontrol personeli (Makine Mühendisleri) tarafından TS EN ISO/IEC 17020 akreditasyon prensiplerine uygun olarak yürütülür.

4. BÖLÜM: MUAYENE VE TEST KRİTERLERİ (TEKNİK KONTROL MADDELERİ)

Beton pompalarının muayenesi esnasında aşağıdaki ana başlıklar titizlikle tetkik edilir ve test edilir:

4.1. Dokümantasyon ve Genel Fiziksel Kontrol

• Pompa ve üstyapıya ait imalatçı etiketi, seri numarası, bom erişim mesafesi, hidrolik çalışma basıncı ve imal yılı bilgilerinin mevcudiyeti.

• Önceki periyodik kontrol raporlarının ve uygunluk belgelerinin incelenmesi.

• Ana şasi, denge ayakları (outriggers), hidrolik bom boğumları, kaynak bağlantıları, beton kazanı (hopper) ve elek sisteminde çatlak, deformasyon, korozyon ve aşınma kontrolü.

4.2. Hidrolik Sistem, Bom Yapısı ve Emniyet Donanımları

• Denge Ayakları ve Kilitleme Valfleri: Pompanın yere güvenle basmasını sağlayan hidrolik ayakların silindirleri, kilit valfleri ve terazi terazilerinin doğruluğu.

• Hidrolik Bom Konstrüksiyonu: Katlanabilir bom mafsalları, pinler, burçlar, kaldırma silindirleri ve boru/hortum kelepçelerinin mekanik bütünlüğü.

• S (Rock) Valf ve Beton Pistonları: Pompalama silindirlerini kazana bağlayan ana valf sisteminin, aşınma plakalarının ve hidrolik iticilerin sızdırmazlığı.

• Acil Durdurma ve Güvenlik Donanımları: Uzaktan kumanda üzerinde ve pompa gövdesinde bulunan acil durdurma (emergency stop) butonları, kablosuz kumanda sinyal güvenliği ve elektrik kesinti emniyetleri.

4.3. Elektrik, İkaz ve Pnömatik Güvenlik

• Elektrik panoları, kumanda röleleri ve kablo demetlerinin yalıtım bütünlüğü ile suya karşı koruma sınıfları.

• Geri vites kornası, çalışma projektörleri, flaşör tepe lambaları ve sesli ikaz buzzer sistemlerinin çalışabilirliği.

• Basınçlı hava sistemleri ve emniyet ventillerinin denetimi.

4.4. Fonksiyon ve Yük Testleri

• Yüksüz çalıştırma testleri; denge ayaklarının açılma strokları, bom hareketlerinin her yöndeki akıcılığı, S-valf değiştirme hızı ve hidrolik basınç kararlılığı.

5. BÖLÜM: RAPORLAMA VE UYGUNLUK DEĞERLENDİRMESİ

• Raporun Düzenlenmesi: Kontroller tamamlandıktan sonra elde edilen bulgular, ölçüm değerleri ve fotoğraflar resmi formata uygun olarak rapora işlenir. Rapor, bakanlık sistemlerine ve işletme arşivine sunulmak üzere yetkili mühendis tarafından onaylanır.

• Kırmızı/Kırmızı Etiket - Kusurlu Durum: Yapılan muayenede iş sağlığı ve güvenliğini tehlikeye atan "Kritik Uygunsuzluk" (örneğin; acil durdurma butonlarının çalışmaması, denge ayaklarının hidrolik kilitlerinin kaçırması, bom konstrüksiyonunda derin çatlaklar, yüksek basınç hortumlarında deformasyon/kaçaklar) tespit edilmesi durumunda, makineye "Kırmızı Etiket" iliştirilir ve eksiklikler giderilene kadar beton pompasının kullanımı kesinlikle durdurulur.

• Yeşil Etiket - Uygunluk: Tüm testlerden başarıyla geçen beton pompaları için "Kullanımı Uygundur" raporu düzenlenerek güvenle hizmet vermesi sağlanır.

Mobil (kamyon üstü) beton pompaları, sabit (stationary) beton pompaları ve beton dağıtıcı kuleler (placing boom) Mersin (Akdeniz, Anamur, Aydıncık, Bozyazı, Çamlıyayla, Erdemli, Gülnar, Mezitli, Mut, Silifke, Tarsus, Toroslar, Yenişehir), Adana, Osmaniye, Hatay, Niğde ve Karaman bölgelerinde Mersin Periyodik Kontrol Muayene Merkezi olarak MNS Mühendislik bünyesinde; işletmenizin tüm yasal gereksinimlerini karşılamak üzere kapsamlı periyodik kontrol ve muayene hizmeti vermekteyiz. Bu kapsamda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından resmi olarak yetkilendirildiğimiz ekipman türevleri ile sizlere en uygun en kaliteli periyodik kontrol ve muayene hizmetini sunmaktayız. 0 324 606 04 55 numaralı telefonumuzu hem arayabilir, hem de WhatsApp mesajı göndererek kolayca teklif alabilirsiniz.