KOMPAKTÖRLER VE ZEMİN SIKIŞTIRICILAR PERİYODİK KONTROL VE MUAYENE ŞARTNAMESİ

1. BÖLÜM: GENEL HÜKÜMLER VE YASAL DAYANAK

1.1. Konu ve Amaç

Bu teknik şartname; inşaat, yol yapımı, altyapı, baraj ve zemin hazırlık çalışmalarında toprak, çakıl, asfalt ve granular malzemelerin sıkıştırılarak taşıma gücünün artırılması amacıyla kullanılan Kompaktörlerin ve Zemin Sıkıştırıcıların (titreşimli plakalı kompaktörler, rammer/toka makineleri, binicili ve çekilir tip zemin sıkıştırıcılar), İş Sağlığı ve Güvenliği mevzuatına uygun olarak güvenli kullanımını sağlamak, iş kazalarını önlemek, ekipmanların teknik bütünlüğünü doğrulamak ve periyodik kontrol süreçlerinin usul ve esaslarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.

1.2. Yasal Dayanak

Bu şartname, aşağıda belirtilen kanun, yönetmelik ve ulusal/uluslararası normlara dayanılarak düzenlenmiştir:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı)

• TS EN 474-1 (İş Makineleri - Güvenlik - Bölüm 1: Genel Kurallar)

• TS EN 500-1 / TS EN 500-4 (Mobil Yol İnşaat Makineleri - Güvenlik - Sıkıştırma Makineleri İçin Kurallar)

• TS EN ISO 13849-1 / TS EN ISO 13849-2 (Makine Güvenliği - Kumanda Sistemlerinin Güvenlikle İlgili Kısımları)

• TS EN 60204-1 (Makinelerde Elektrik Donanımı)

2. BÖLÜM: KOMPAKTÖR VE ZEMİN SIKIŞTIRICI ÇEŞİTLERİ, TİPLERİ VE MODELLERİ

Kompaktörler, ağırlıklarına, hareket şekillerine ve sıkıştırma mekanizmalarına göre çeşitli sınıflara ayrılır. Muayene kapsamında ele alınan başlıca kompaktör ve zemin sıkıştırıcı tipleri şunlardır:

• Titreşimli Plakalı Kompaktörler (Vibratory Plate Compactors): Alt taban plakası üzerindeki eksantrik mil vasıtasıyla yüksek frekanslı titreşim üreterek temel dolgularını sıkıştıran, ileri/geri hareketli portatif makinelerdir.

• Vurmalı Toka / Rammer Makineleri: Dar taban alanı ve dikey darbe mekanizması sayesinde özellikle dar hendeklerde, boru kenarlarında ve köşelerde yüksek sıkıştırma sağlayan benzinli/dizel tokalaradır.

• Binicili (Ride-on) Hafif Kompaktörler: Operatörün üzerine binerek yönlendirdiği, dar alan asfalt ve yaya yolu çalışmalarında kullanılan çift tamburlu veya lastikli küçük sınıf sıkıştırma araçlarıdır.

• Çekilir Tip / Ayaqlı Kompaktörler: Traktör veya iş makinesi arkasına takılarak geniş alanlarda derinlemesine zemin sıkıştırması yapan ağır hizmet üniteleridir.

3. BÖLÜM: PERİYODİK KONTROL PERİYODU VE KAPSAMI

• Kontrol Periyodu: İlgili yönetmelik ve standartlar gereği, kompaktörlerin ve zemin sıkıştırıcıların periyodik kontrolleri yılda en az bir (1) kez veya imalatçının öngördüğü periyotlarda gerçekleştirilir.

• Uzmanlık Şartı: Kontroller, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş uzman periyodik kontrol personeli (Makine Mühendisleri) tarafından TS EN ISO/IEC 17020 akreditasyon prensiplerine uygun olarak yürütülür.

4. BÖLÜM: MUAYENE VE TEST KRİTERLERİ (TEKNİK KONTROL MADDELERİ)

Kompaktörlerin ve zemin sıkıştırıcıların muayenesi esnasında aşağıdaki ana başlıklar titizlikle tetkik edilir ve test edilir:

4.1. Dokümantasyon ve Genel Fiziksel Kontrol

• Makineye ait imalatçı etiketi, seri numarası, imal yılı, çalışma ağırlığı ve sıkıştırma kuvveti verilerinin mevcudiyeti.

• Önceki periyodik kontrol raporlarının incelenmesi.

• Gövde şasesi, taban plakası / tambur yüzeyi, motor koruma kafesleri, amortisör takozları ve yakıt/yağ hatlarında çatlak, deformasyon ve aşınma kontrolü.

4.2. Titreşim Mekanizması, Motor ve Emniyet Donanımları

• Eksantrik ve Tahrik Sistemleri: Titreşim üreten eksantrik miller, V-kayışları, kasnak muhafazaları ve kavrama (centrifugal clutch) sistemlerinin güvenliği.

• Motor ve Gaz Kontrol Kolları: Hız sabitleme mandalları, acil durdurma (dead man's handle / ölü adam kolu) anahtarları ve gaz tellerinin işlevselliği.

• Amortisör ve Titreşim İzolasyon Takozları: Operatöre (el-kol titremesine) ve üst gövdeye iletilen zararlı titreşimleri sönümleyen lastik/yay takozlarının esneklik ve yıpranma durumu.

• Kaldırma Noktaları ve Kancalar: Makinenin şantiyede güvenle taşınması için tasarlanmış kaldırma halkalarının sağlamlığı.

4.3. Elektrik, İkaz ve Kumanda Güvenliği

• Elektrik marşlı modellerde akü, kontak anahtarı ve kablo yalıtım bütünlüğü.

• Binicili tip kompaktörlerde emniyet şalterleri, koltuk sensörleri, geri vites ikaz sesleri ve tepe lambalarının faaliyeti.

4.4. Fonksiyon ve Yük Testleri

• Yüksüz çalıştırma testleri; motor rölanti ve çalışma devirleri, plaka/tambur titreşim tepkisi, ileri-geri hareket kabiliyeti ve debriyaj kavrama denemeleri.

• Sıkıştırma performansının ve güvenlik tertibatlarının doğrulanması.

5. BÖLÜM: RAPORLAMA VE UYGUNLUK DEĞERLENDİRMESİ

• Raporun Düzenlenmesi: Kontroller tamamlandıktan sonra elde edilen bulgular, ölçüm değerleri ve fotoğraflar resmi formata uygun olarak rapora işlenir. Rapor, bakanlık sistemlerine ve işletme arşivine sunulmak üzere yetkili mühendis tarafından onaylanır.

• Kırmızı/Kırmızı Etiket - Kusurlu Durum: Yapılan muayenede iş sağlığı ve güvenliğini tehlikeye atan "Kritik Uygunsuzluk" (örneğin; hareketli V-kayış ve kasnak koruma muhafazalarının olmaması, acil durdurma kollarının çalışmaması, eksantrik milinde aşırı boşluk/ses, motor gaz kilitlerinin arızalı olması) tespit edilmesi durumunda, makineye "Kırmızı Etiket" iliştirilir ve eksiklikler giderilene kadar kompaktörün kullanımı kesinlikle durdurulur.

• Yeşil Etiket - Uygunluk: Tüm testlerden başarıyla geçen kompaktörler ve zemin sıkıştırıcılar için "Kullanımı Uygundur" raporu düzenlenerek güvenle hizmet vermesi sağlanır.

Titreşimli plakalı kompaktörler, vurmalı toka / rammer makineleri, binicili (ride-on) hafif kompaktörler ve çekilir tip / ayaklı kompaktörler Mersin (Akdeniz, Anamur, Aydıncık, Bozyazı, Çamlıyayla, Erdemli, Gülnar, Mezitli, Mut, Silifke, Tarsus, Toroslar, Yenişehir), Adana, Osmaniye, Hatay, Niğde ve Karaman bölgelerinde Mersin Periyodik Kontrol Muayene Merkezi olarak MNS Mühendislik bünyesinde; işletmenizin tüm yasal gereksinimlerini karşılamak üzere kapsamlı periyodik kontrol ve muayene hizmeti vermekteyiz. Bu kapsamda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından resmi olarak yetkilendirildiğimiz ekipman türevleri ile sizlere en uygun en kaliteli periyodik kontrol ve muayene hizmetini sunmaktayız. 0 324 606 04 55 numaralı telefonumuzu hem arayabilir, hem de WhatsApp mesajı göndererek kolayca teklif alabilirsiniz.