GIDA KESME TEZGAHLARI PERİYODİK KONTROL VE MUAYENE ŞARTNAMESİ

1. BÖLÜM: GENEL HÜKÜMLER VE YASAL DAYANAK

1.1. Konu ve Amaç

Bu teknik şartname; et işleme tesislerinde, şarküterilerde, gıda üretim ve ambalajlama atölyelerinde et, peynir, sebze ve benzeri gıda ürünlerini dilimleme, kesme ve ebatlama amacıyla kullanılan Gıda Kesme Tezgahlarının (gıda dilimleme makineleri, et kesme testereleri, sebze doğrama tezgahları vb.), İş Sağlığı ve Güvenliği ile gıda hijyeni mevzuatına uygun olarak güvenli kullanımını sağlamak, iş kazalarını önlemek, ekipmanların teknik bütünlüğünü doğrulamak ve periyodik kontrol süreçlerinin usul ve esaslarını belirlemek amacıyla hazırlanmıştır.

1.2. Yasal Dayanak

Bu şartname, aşağıda belirtilen kanun, yönetmelik ve ulusal/uluslararası normlara dayanılarak düzenlenmiştir:

• 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu

• İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı)

• TS EN 1974 (Gıda İşleme Makineleri - Dilimleme Makineleri - Güvenlik ve Hijyen Kuralları)

• TS EN 12268 (Gıda İşleme Makineleri - Bantlı Testereler - Güvenlik ve Hijyen Kuralları)

• TS EN ISO 13849-1 / TS EN ISO 13849-2 (Makine Güvenliği - Kumanda Sistemlerinin Güvenlikle İlgili Kısımları)

• TS EN 60204-1 (Makinelerde Elektrik Donanımı)

2. BÖLÜM: GIDA KESME TEZGAHI ÇEŞİTLERİ, TİPLERİ VE MODELLERİ

Gıda kesme tezgahları, işlenen gıdanın türüne ve kesme mekanizmalarına göre çeşitli sınıflara ayrılır. Muayene kapsamında ele alınan başlıca gıda kesme tezgahı tipleri şunlardır:

• Gıda / Şarküteri Dilimleme Makineleri (Slicer): Döner dairesel bıçak yardımıyla salam, sosis, kaşar ve et ürünlerini istenen kalınlıkta dilimleyen, genellikle yerçekimli kızak sistemine sahip makinelerdir.

• Kemik ve Et Kesme Testereleri (Bantlı Testereler): Donmuş etlerin, kemikli etlerin ve büyük parça gıdaların kesiminde kullanılan paslanmaz çelik şerit bıçaklı dikey tezgah modelleridir.

• Endüstriyel Sebze Doğrama Tezgahları: Havuç, patates, domates gibi sebzeleri küp, dilim veya jülyen formunda doğrayan diskli ve bıçaklı besleme hazneli tezgahlardır.

• Et Kıyma ve Kuşbaşı Hazırlama Tezgahları: Büyük hacimli etlerin işlenmesinde kullanılan helezon milliler ve kesme bıçaklı profesyonel gıda hazırlama sistemleridir.

3. BÖLÜM: PERİYODİK KONTROL PERİYODU VE KAPSAMI

• Kontrol Periyodu: İlgili yönetmelik ve standartlar gereği, gıda kesme tezgahlarının periyodik kontrolleri yılda en az bir (1) kez veya imalatçının öngördüğü periyotlarda gerçekleştirilir.

• Uzmanlık Şartı: Kontroller, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş uzman periyodik kontrol personeli (Makine Mühendisleri) tarafından TS EN ISO/IEC 17020 akreditasyon prensiplerine uygun olarak yürütülür.

4. BÖLÜM: MUAYENE VE TEST KRİTERLERİ (TEKNİK KONTROL MADDELERİ)

Gıda kesme tezgahlarının muayenesi esnasında aşağıdaki ana başlıklar titizlikle tetkik edilir ve test edilir:

4.1. Dokümantasyon ve Genel Fiziksel Kontrol

• Makineye ait imalatçı etiketi, seri numarası, imal yılı ve gıdaya uygunluk (paslanmaz çelik kalitesi vb.) verilerinin mevcudiyeti.

• Önceki periyodik kontrol raporlarının incelenmesi.

• Gövde, kesme tablaları, kızaklar, itme kolları ve gıda temas yüzeyleri üzerinde hijyeni olumsuz etkileyecek korozyon, çatlak, aşınma ve deformasyon kontrolü.

4.2. Emniyet ve Güvenlik Donanımları Kontrolleri

• Bıçak / Testere Koruma Siperleri: Döner dilimleme bıçaklarının açıkta kalan keskin kenarlarını ve şerit testerelerin kesme hattını kapatan koruyucu kapakların mevcudiyeti ve işlevselliği.

• Bıçak Durdurma ve Fren Sistemleri: Tezgah kapatıldığında döner bıçakların en kısa sürede durmasını sağlayan frenleme mekanizmalarının testi.

• İtme Plakaları ve El Koruma Siperleri: Dilimleme esnasında operatör ellerinin kesici bıçakla temasını önleyen koruyucu siperlerin ve itme kollarının ergonomik ve güvenli yapısı.

• Kapak İnterlock (Kilitleme) Switchleri: Koruyucu kapaklar veya bıçak muhafazaları açıkken makinenin çalışmasını engelleyen güvenlik anahtarlarının testi.

4.3. Elektrik ve Kumanda Güvenliği

• Elektrik panosunun ve motor koruma sınıflarının (IP koruma, suya ve neme dayanıklılık) gıda üretim ortamlarına uygunluğu.

• Acil durdurma (Emergency Stop) butonlarının operatör erişimine uygun ve faal durumda olması.

• Ana topraklama ve kaçak akım koruma önlemlerinin doğrulanması.

4.4. Fonksiyon ve Yük Testleri

• Yüksüz çalıştırma testleri; motor devir kademeleri, kızak hareket düzgünlüğü, itme mekanizmalarının serbestliği ve limit switchlerin çalışabilirliği.

• Gıda kalıntılarına karşı sızdırmazlık ve temizlenebilirlik performansının gözlenmesi.

5. BÖLÜM: RAPORLAMA VE UYGUNLUK DEĞERLENDİRMESİ

• Raporun Düzenlenmesi: Kontroller tamamlandıktan sonra elde edilen bulgular, ölçüm değerleri ve fotoğraflar resmi formata uygun olarak rapora işlenir. Rapor, bakanlık sistemlerine ve işletme arşivine sunulmak üzere yetkili mühendis tarafından onaylanır.

• Kırmızı/Kırmızı Etiket - Kusurlu Durum: Yapılan muayenede iş sağlığı ve güvenliğini tehlikeye atan "Kritik Uygunsuzluk" (örneğin; bıçak koruma siperinin sökülmüş olması, interlock emniyet sistemlerinin iptal edilmesi, elektrik kaçağı riski) tespit edilmesi durumunda, makineye "Kırmızı Etiket" iliştirilir ve eksiklikler giderilene kadar gıda kesme tezgahının kullanımı kesinlikle durdurulur.

• Yeşil Etiket - Uygunluk: Tüm testlerden başarıyla geçen gıda kesme tezgahları için "Kullanımı Uygundur" raporu düzenlenerek güvenle hizmet vermesi sağlanır.

Gıda / şarküteri dilimleme makineleri, kemik ve et kesme testereleri (bantlı testereler), endüstriyel sebze doğrama tezgahları, et kıyma ve kuşbaşı hazırlama tezgahları Mersin (Akdeniz, Anamur, Aydıncık, Bozyazı, Çamlıyayla, Erdemli, Gülnar, Mezitli, Mut, Silifke, Tarsus, Toroslar, Yenişehir), Adana, Osmaniye, Hatay, Niğde ve Karaman bölgelerinde Mersin Periyodik Kontrol Muayene Merkezi olarak MNS Mühendislik bünyesinde; işletmenizin tüm yasal gereksinimlerini karşılamak üzere kapsamlı periyodik kontrol ve muayene hizmeti vermekteyiz. Bu kapsamda Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından resmi olarak yetkilendirildiğimiz ekipman türevleri ile sizlere en uygun en kaliteli periyodik kontrol ve muayene hizmetini sunmaktayız. 0 324 606 04 55 numaralı telefonumuzu hem arayabilir, hem de WhatsApp mesajı göndererek kolayca teklif alabilirsiniz.